Acacia

Deze snelle groeier komt veel voor in Nederland. In de bloei laat de acacia witte trossen geurende bloemen zien.

Als we het over de acacia hebben, wordt daarbij gewoonlijk de Robinia pseudoacacia bedoeld. Ook wel valse- of witte acacia genoemd. Een boom die we veel in het Nederlandse straatbeeld tegenkomen. Opvallend is dat de boom de naam acacia draagt, maar niet valt onder dit geslacht, waar wel de mimosa en het kruidje-roer-me-niet onder vallen.

De acacia is familie van de vlinderbloemigen.Dat hij familie is van de vlinderbloemigen is goed te zien aan de witte bloesem en de peulvruchten, die doen denken aan de klaver en sperzieboon.

Hoe ziet de acacia eruit?

De acacia robinia is een snelgroeiende boom die je veel in het Nederlandse straatbeeld tegenkomt. Je herkent de boom al direct aan de stam. Deze heeft een sterk en diep gegroefde schors. De bladeren, net als bij de echte acacia samengesteld, zijn oneven geveerd met veel ovalen deelblaadjes met gladde randen. Aan de twijgen en jonge takken zitten okselbladdoorns, wat eigenlijk de steunblaadjes van de bladeren zijn. De bloemen zijn wit en geurig, en doen sterk denken aan lathyrus, ze hangen in grote, geurige trossen aan de boom. De vruchten zijn 5 tot 10 centimeter lange peulen die bij het rijpen donkergrijsbruin worden. Ze blijven vaak tot laat in de winter aan de boom hangen. Ze bevatten kleine, harde zaden.

Waar komt de acacia vandaan?

De acacia komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika. Hij wordt al sinds 1.600 ingevoerd in Europa en is ondertussen ook in de Nederlandse loofbossen te vinden.

De robinia is een exoot en heeft een enorme kiemkracht, maar dit is afhankelijk van het klimaat. Vanuit de wortels komen nieuwe boompjes razendsnel op. Door de snelle opkomst van nieuwe bomen wordt de boom in het wild als invasief gezien en bestrijdt.

Hoe poot je de acacia?

De acacia boom kan tot wel 25 meter hoog worden. De bloeiperiode is van mei tot juli. In de bloei laat de boom hangende trossen witte geurige bloemen zien.

Wil je een acacia in de tuin platen? Dan kun je dat het beste doen tussen tussen oktober en juni. Kies voor het planten een zonnige plek uit in de tuin, want de boom houdt van de zon. De boom groeit het liefst op arme grond; klei, veen of zandgrond, maar houdt niet van een (te) natte en voedingsrijke grond.

Hoe snoei je de acacia?

De acacia robinia vormt wortelopslag, waarbij er rond de wortel nieuwe boompjes verschijnen. Deze boompjes moeten verwijderd worden. Verder is het nodig om dode takken te verwijderen en kan het verstandig zijn om de boom wat terug te snoeien. Het is een snelle groeier en hij kan daardoor gemakkelijk te groot worden voor de plek die je ervoor gereserveerd hebt. De beste tijd om de boom te snoeien is in november of anders eind maart, maar stel je snoeibeurt uit als het vriest.

Bolacacia

Een van de kweekvarianten van de acacia is de bolacacia. Deze soort wordt op een stam geënt, waardoor er een mooie bolvorm op stam ontstaat. Ook de bolacacia kan mooi bloeien, maar dat is niet waar het om gaat bij deze kweekvorm.

Om de bolvorm intact te houden, moet de bol ieder jaar in maart compleet teruggesnoeid worden tot ongeveer 5 tot 10 cm van het startpunt. Als je dat niet doet, dan zal de bol in eerste instantie steeds groter worden, om daarna steeds meer de vorm van een paraplu aan te nemen.

Hoe zaai je de acacia?

De zaden van de boom zijn in ons klimaat niet altijd kiemkrachtig, maar er zijn wel zaden te koop. Je kunt ze het hele jaar door zaaien. Wij adviseren om de zaden eerst enkele weken in vochtig zand op een warm plekje te laten ontkiemen.Je kunt ook proberen de zaden licht op te schuren, dit helpt bij het ontkiemen. Zaden die gaan ontkiemen kun je in een potje planten. Als het een echt plantje geworden is, met worteltjes en een takje met blaadjes, dan kun je ze op de plek van bestemming planten; in de tuin of in een grote pot.

(Ver)planten van de acacia

Als je om welke reden ook de acacia moet verplanten, bijvoorbeeld als je hem in een pot hebt gekweekt en hij een groter pot nodig heeft, of als je een andere plek in de tuin in gedachten hebt, dan kun je dit het beste in het voorjaar of in het najaar doen. Vergeet niet om hem wat extra water te geven na het verplanten.

Welke producten worden gemaakt van de acacia?

Acaciahoning

Alle delen van de acacia robinia zijn giftig, behalve de bloesem. De nectar van deze heerlijk geurende bloesem kan 35% tot 59% suiker bevatten, wat veel bijen lokt. De van de acacia robinia afkomstige honing wordt overigens nauwelijks in Nederland geproduceerd, maar komt grotendeels uit Noord-Amerika, waar de boom oorspronkelijk vandaan komt.

Acaciahout

Vanwege de hardheid, taaiheid en duurzaamheid wordt het hout van de acacia robinia erg gewaardeerd, en ook veel gebruikt in de houtindustrie. Palen van acaciahout rotten niet snel en zijn duurzamer dan geïmpregneerd hout.

Wist je dat…

De Honingboom veel op de acacia lijkt. De schors en de bloeiwijze van deze boom lijken erg op die van de acacia, alleen staan de bloementrossen rechtop. Ook is de bloeiperiode later; van juli tot augustus.