Alstroemeria

Waar komt de alstroemeria vandaan?

De alstroemeria werd oorspronkelijk gevonden in het Andesgebergte in Zuid-Amerika. Het geslacht is vernoemd naar baron Clas Alströmer, een Zweedse naturalist en leerling van de beroemde plantkundige Carl Linnaeus.

Van nature groeit de alstroemeria vooral in Zuid-Amerikaanse gebieden met veel zonlicht. Je vindt haar onder andere in het Andesgebergte, Chili, Brazilië en andere delen van Zuid-Amerika. Door haar Zuid-Amerikaanse oorsprong houdt de alstroemeria van warmte, licht en een zonnige standplaats.

Hoe ziet de alstroemeria eruit?

De alstroemeria is een vaste plant met knol- en wortelstokvormende wortels, ook wel rhizomen genoemd. Deze wortels zijn dik, vlezig en taai. Vanuit de wortelstokken groeien stevige stelen met lelieachtige bloemen.

De bloem is gemakkelijk te herkennen aan:

• haar lelieachtige bloemvorm;
• felgekleurde bloemen;
• opvallende tekeningen of streepjes in het bloemhart;
• gedraaide bladeren;
• meerdere bloemen per steel;
• een exotische, zonnige uitstraling.

De bloemen verschijnen in veel verschillende kleuren. Denk aan tinten zoals wit, geel, oranje, rood, roze, paars en allerlei tussentinten. Vaak heeft de binnenkant van de bloem een vlammende of gestreepte tekening, waardoor de alstroemeria extra levendig oogt.

Is de alstroemeria familie van de lelie?

De alstroemeria lijkt sterk op een lelie en wordt daarom ook wel incalelie genoemd. Toch is het geen echte lelie. De bloem is wel verwant aan lelieachtige planten en aan de amaryllisfamilie, wat goed te zien is aan de vorm van de bloemen. Vooral de zes bloembladen, de elegante kelkvorm en de lange bloemstelen geven de alstroemeria haar herkenbare lelieachtige uitstraling.

Symbolische betekenis van de alstroemeria

De alstroemeria staat symbool voor langdurige vriendschap, verbondenheid en wederzijdse steun. Dat maakt deze bloem heel geschikt om cadeau te geven aan een goede vriend, vriendin, familielid of iemand die je wilt bedanken.

De bloem bestaat uit zes bloembladen. Elk bloemblad wordt vaak gekoppeld aan een mooie eigenschap binnen een sterke vriendschap:

1. medeleven;
2. geduld;
3. begrip;
4. humor;
5. daadkracht;
6. respect.

Samen vormen deze eigenschappen de basis voor een duurzame en waardevolle band. Daarom is de alstroemeria een betekenisvolle bloem in boeketten voor vriendschap, waardering en steun.

Alstroemeria als potplant

Naast snijbloem wordt de alstroemeria ook als potplant gekweekt. Potvarianten zijn meestal compacter dan de soorten die voor snijbloemen worden geteeld. Ze hebben kortere stelen, maar bloeien vaak rijk en langdurig.

Een alstroemeria in pot heeft nodig:

• een ruime pot;
• veel zonlicht;
• goed doorlatende potgrond;
• regelmatig water;
• voldoende voeding tijdens het groeiseizoen.

Let goed op dat de plant de pot niet ontgroeit. De wortels van de alstroemeria zijn krachtig en kunnen veel ruimte innemen. In sommige gevallen kunnen ze zelfs zoveel druk opbouwen dat een pot kan barsten.

Alstroemeria als tuinplant

De alstroemeria kan ook in de tuin worden geplant, maar niet elke soort is daar even geschikt voor. Veel moderne hybriden zijn niet goed bestand tegen kou. Vooral Alstroemeria aurea wordt vaak genoemd als een soort die beter geschikt is voor de tuin.

Als tuinplant is de alstroemeria meestal half winterhard. Dat betekent dat ze lichte kou kan verdragen, maar bescherming nodig heeft bij strenge vorst.

De bloeiperiode ligt meestal in de zomer, vooral rond juni en juli. Soms ook langer, afhankelijk van soort en standplaats.

Waar plant je alstroemeria’s?

Alstroemeria’s houden van warmte, zon en voedzame grond. Omdat de plant van oorsprong uit Zuid-Amerika komt, heeft ze veel licht nodig om sterk te groeien en rijk te bloeien.

De beste standplaats is:

• zonnig;
• warm;
• beschut tegen harde wind;
• in goed doorlatende grond;
• niet te nat in de winter.

Hoe meer zonlicht de alstroemeria krijgt, hoe rijker de bloei meestal is. Staat de plant te donker, dan kunnen de stelen lang, slap en dun worden.

Alstroemeria planten

Je kunt alstroemeria’s in het voorjaar planten, zodra de kans op strenge vorst kleiner wordt. Zorg voor een voedzame, goed doorlatende bodem. De plant houdt van voldoende vocht, maar staat niet graag met haar wortels in kletsnatte grond.

Belangrijke planttips:

• plant alstroemeria’s bij voorkeur in het voorjaar;
• kies een zonnige, beschutte plek;
• gebruik goed doorlatende grond;
• geef regelmatig water;
• voorkom uitdroging;
• geef tijdens het groeiseizoen voldoende voeding.

De alstroemeria heeft veel energie nodig om rijk te bloeien. Regelmatig bemesten helpt de plant om sterke stelen en veel bloemen te vormen.

Alstroemeria verzorgen

De verzorging van de alstroemeria is niet ingewikkeld, maar de plant heeft wel aandacht nodig. Vooral voldoende water, voeding en zonlicht zijn belangrijk.

Let bij de verzorging op het volgende:

• geef regelmatig water, vooral bij droog weer;
• voorkom dat de grond volledig uitdroogt;
• zorg voor goede drainage;
• geef voeding tijdens het groeiseizoen;
• verwijder uitgebloeide bloemen;
• bescherm de plant tegen strenge vorst.

Uitgebloeide bloemen kun je het beste verwijderen. Zo stimuleer je de plant om nieuwe bloemknoppen aan te maken.

Alstroemeria verzorgen na de bloei

Aan het einde van het seizoen worden de bladeren geel en droogt de plant langzaam in. Dat is een natuurlijk proces. De plant trekt zich dan terug in de wortelstokken.

Wanneer het blad is afgestorven, kun je de plant terugsnoeien tot ongeveer 10 tot 20 cm boven de grond.

Na de bloei kun je het volgende doen:

• knip afgestorven stelen en bladeren terug;
• laat gezonde delen zo lang mogelijk staan;
• dek de plant af met mulch, stro of bladeren;
• bescherm de wortels tegen vorst;
• zet potplanten binnen op een koele, vorstvrije plek.

Alstroemeria’s in pot zijn gevoeliger voor kou dan planten in de volle grond. Zet ze daarom bij vorst liever op een beschutte, koele plek binnen.

Onze populairste boeketten

Alstroemeria scheuren

De alstroemeria groeit vanuit vlezige wortelstokken. Vanuit deze rhizomen kunnen steeds nieuwe planten ontstaan. Als de plant eenmaal goed is aangeslagen, kan ze zich snel uitbreiden.

Daarom is het verstandig om de plant ongeveer eens in de vier jaar te scheuren. Zo houd je de groei onder controle en blijft de plant vitaal.

Wanneer scheur je alstroemeria’s?

De beste periode om alstroemeria’s te scheuren is in de late zomer of herfst, wanneer de plant is uitgebloeid.

Zo pak je het aan:

• graaf de plant voorzichtig uit;
• schud de grond voorzichtig van de wortels;
• behandel de vlezige wortels met zorg, want ze zijn kwetsbaar;
• verwijder oude, zwakke of beschadigde delen;
• bewaar alleen de sterkste, gezonde wortelstokken;
• plant de jonge, gezonde delen opnieuw uit;
• geef na het planten goed water.

Gooi slechte worteldelen niet zomaar op een composthoop of groenafvalhoop in de tuin. Gebruik liever de groenbak, zodat achtergebleven wortelstukken zich niet ongewenst kunnen verspreiden.

Alstroemeria vermeerderen

Je kunt alstroemeria’s op meerdere manieren vermeerderen. De meest gebruikte methoden zijn vermeerderen via wortelstekken of via zaden.

Alstroemeria vermeerderen met wortelstekken

In maart of april kun je de alstroemeria vermeerderen door stukken van de wortelstok af te snijden. Dit is vaak de makkelijkste en meest betrouwbare methode.

Tips voor wortelstekken:

• gebruik gezonde delen van de wortelstok;
• laat zoveel mogelijk aarde aan de gevoelige wortels zitten;
• werk voorzichtig, want de wortels breken snel;
• plant de stukken direct opnieuw;
• geef goed water na het planten.

Alstroemeria zaaien

Alstroemeria’s kunnen ook uit zaad worden opgekweekt. Dit vraagt wel wat meer geduld. De zaden hebben namelijk een koudeperiode nodig om goed te kunnen ontkiemen.

Zo zaai je alstroemeria’s:

• vul een pot met goede zaaigrond of compost;
• plant de zaadjes ongeveer een halve centimeter diep;
• dek de pot af met plastic folie;
• zet de pot ongeveer drie weken op kamertemperatuur;
• plaats de pot daarna ongeveer drie weken op een koele plek van circa 5 graden;
• haal de pot daarna weer terug naar kamertemperatuur;
• wacht tot de zaden ontkiemen.

Na de koudeperiode duurt het meestal nog 14 tot 30 dagen voordat de zaden ontkiemen. Zodra de jonge plantjes groot genoeg zijn, kun je ze voorzichtig verspenen en later in het voorjaar buiten zetten.

Stuifmeelvrije alstroemeria’s

Een interessant weetje is dat er ook alstroemeriavarianten bestaan die weinig tot geen stuifmeel aanmaken. Een voorbeeld daarvan is Florinca.

Deze varianten zijn extra prettig voor mensen die gevoelig zijn voor stuifmeel of hooikoorts. Ook geven ze minder snel vlekken op kleding, tafelkleden of meubels.

Voordelen van stuifmeelarme alstroemeria’s:

• geschikt voor mensen die gevoelig zijn voor pollen;
• minder kans op stuifmeelvlekken;
• ideaal voor boeketten binnenshuis;
• langer netjes in arrangementen en vazen.

Is de alstroemeria giftig?

Alle delen van de alstroemeria kunnen huidirritatie veroorzaken. De plant bevat stoffen die bij aanraking met het plantensap klachten kunnen geven. Vooral mensen met een gevoelige huid kunnen last krijgen van irritatie.

Let daarom goed op bij het verwerken van alstroemeria’s, zowel als snijbloem als tuinplant.

Veilig werken met alstroemeria’s

Neem bij het verzorgen, snoeien of schikken van alstroemeria’s een paar voorzorgsmaatregelen:

• draag tuinhandschoenen bij het planten of snoeien;
• was je handen na contact met de plant;
• voorkom contact met ogen en mond;
• houd jonge kinderen uit de buurt van losse plantendelen;
• let extra op bij huisdieren.

Heb je een gevoelige huid? Dan is het verstandig om altijd handschoenen te dragen wanneer je met alstroemeria’s werkt.

Waarom is de alstroemeria zo geliefd?

De alstroemeria is geliefd omdat ze kleur, elegantie en symboliek combineert. Als snijbloem blijft ze lang mooi, als tuinplant zorgt ze voor een zonnige uitstraling en als cadeau heeft ze een warme betekenis.

De alstroemeria is bijzonder door:

• haar exotische Zuid-Amerikaanse herkomst;
• haar lelieachtige bloemen;
• haar grote kleurvariatie;
• haar lange houdbaarheid als snijbloem;
• haar betekenis van langdurige vriendschap;
• haar rijke bloei;
• haar opvallende bloemtekening.

Of je haar nu in een boeket zet, cadeau geeft of in de tuin plant: de alstroemeria brengt altijd kleur, warmte en een vleugje Zuid-Amerikaanse schoonheid met zich mee.